W skrócie
- Redakcja nie ma obowiązku usuwać prawdziwego artykułu z archiwum, ale musi reagować na wniosek o sprostowanie i anonimizację.
- Sprostowanie z art. 31a prawa prasowego składa się w ciągu 21 dni od publikacji; później zostają dobra osobiste i RODO.
- Tekst, którego nie usuniesz, można wyindeksować z wyników dla nazwiska przez prawo do bycia zapomnianym.
- Przed kontaktem z redakcją zbieram dowody i piszę jedno pismo z pełną argumentacją, bo drugiej szansy często nie ma.
Jak to działa i dlaczego ma znaczenie
Usuwanie artykułu to inna sprawa niż usuwanie komentarza. Po drugiej stronie stoi wydawca z działem prawnym, który powołuje się na wolność prasy i interes publiczny, a Europejski Trybunał Praw Człowieka w sprawie Węgrzynowski i Smolczewski przeciwko Polsce przyznał mu rację co do zasady: archiwum prasowe jest chronione i nie trzeba go kasować, choć osoba opisana ma prawo żądać dodania sprostowania lub adnotacji. Dlatego pracuję na trzech poziomach jednocześnie: co można zmienić w samym tekście, co można zmienić w jego widoczności w Google i co można dodać obok, żeby czytelnik zobaczył pełny obraz. Jako Prezes Fundacji Usuwanie Hejtu negocjowałem z redakcjami od lokalnych portali po ogólnopolskie tytuły i wiem, które argumenty prawnik wydawcy traktuje poważnie.
W ostatnich latach przybyło treści, które nie są artykułami prasowymi, a wyglądają jak one: blogi z „ostrzeżeniami” o firmach, portale publikujące listy dłużników i rzekomych oszustów, serwisy regionalne żyjące z kopiowania komunikatów policji. Tu nie działa ochrona archiwum prasowego w pełnym zakresie, a działa RODO i akt o usługach cyfrowych, bo hosting takiego serwisu ma obowiązek rozpatrzyć zgłoszenie treści nielegalnej. Zmienił się też Google: usuwa z indeksu adresy, które przestały istnieć lub zmieniły treść, przez narzędzie do nieaktualnych treści, i odrębnie rozpatruje wnioski z art. 17 RODO dla wyników przy nazwisku.
Zawsze zaczynam od ustalenia, co dokładnie jest problemem. Typowy przypadek: przedsiębiorca opisany w regionalnym portalu w związku z zarzutami, które po dwóch latach prokuratura umorzyła. Artykuł był prawdziwy w dniu publikacji, więc nie było podstaw do usunięcia, ale był nieaktualny. Redakcja po wezwaniu dodała na górze tekstu adnotację o umorzeniu i zamieniła nazwisko na inicjały, a równolegle Google uwzględnił wniosek o usunięcie adresu z wyników dla nazwiska. Po trzech miesiącach w wynikach dla tego człowieka nie było śladu po sprawie, a artykuł formalnie wciąż istnieje.
Kiedy potrzebujesz tej usługi
- Na pierwszej stronie Google dla Twojego nazwiska jest artykuł sprzed lat o sprawie, która skończyła się umorzeniem lub uniewinnieniem.
- Portal opisał Twoją firmę na podstawie jednej anonimowej skargi i nie poprosił o komentarz.
- Blog „ostrzegający przed oszustami” publikuje Twoje dane i zdjęcie bez żadnego wyroku.
- Tekst zawiera błędy faktyczne, a redakcja nie odpowiada na maile.
- Artykuł został skopiowany do kilku serwisów agregujących i nie wiesz, od czego zacząć.
Co dokładnie robię
Analiza publikacji i jej kopii
Ustalam wydawcę, autora, datę, kopie w agregatorach i archiwach oraz to, jaką rolę tekst odgrywa w wynikach dla Twojego nazwiska.
Ocena podstaw prawnych
Sprawdzam, czy mamy naruszenie dóbr osobistych, nieprawdę, naruszenie prywatności, nieaktualność danych w rozumieniu art. 17 RODO, czy jedynie niewygodny, ale legalny tekst.
Wniosek o sprostowanie lub anonimizację
Przygotowuję pismo do redakcji z żądaniem sprostowania, usunięcia nazwiska, zdjęcia lub całego tekstu oraz z argumentacją, która ma sens dla prawnika wydawcy.
Zgłoszenia do hostingu i platform
Dla blogów i serwisów bez redakcji kieruję zgłoszenie do hostingodawcy lub platformy (Blogger, WordPress.com, Medium) w trybie notice and action.
Wyindeksowanie z Google
Składam wniosek o usunięcie adresu z wyników dla Twojego nazwiska na podstawie RODO oraz wniosek o usunięcie nieaktualnych treści po zmianie tekstu.
Działania prawne
Przy tekstach nieprawdziwych współpracuję z kancelarią przy wezwaniu przedsądowym, wniosku o zabezpieczenie i pozwie o ochronę dóbr osobistych.
Kontekst i treści zastępcze
Gdy tekst zostaje, buduję materiały, które pokazują Twoją wersję i zajmują wyższe pozycje niż artykuł.
Jak przebiega współpraca
- 1dni 1–5
Diagnoza
Analizuję publikację, kopie i podstawy prawne, przedstawiam, co realnie da się osiągnąć: usunięcie, anonimizację, sprostowanie czy wyindeksowanie.
- 2tydzień 1–3
Kontakt z wydawcą
Wysyłam pismo do redakcji lub hostingu i prowadzę negocjacje; równolegle składam wnioski do Google.
- 3tydzień 4–8
Eskalacja
Brak reakcji lub odmowa oznacza wezwanie przedsądowe, skargę do organu nadzorczego lub wniosek o zabezpieczenie.
- 4miesiąc 2–6
Domknięcie widoczności
Sprawdzam, czy kopie i cache zniknęły, a w wynikach dla nazwiska umieszczam treści, które przejmują pierwszą stronę.
Czego się spodziewać i kiedy
| Horyzont | Co się dzieje | Czym to mierzę |
|---|---|---|
| 2–4 tygodnie | Pierwsza odpowiedź redakcji, decyzje Google o wyindeksowaniu nieaktualnych kopii. | Status każdego adresu: usunięty, zmieniony, odrzucony |
| 1–3 miesiące | Anonimizacja lub adnotacja w tekście, decyzja Google w sprawie RODO. | Obecność artykułu w wynikach dla nazwiska |
| 3–6 miesięcy | Pierwsza strona Google dla nazwiska bez artykułu lub z artykułem poza pierwszą stroną. | Pozycja artykułu dla fraz z nazwiskiem |
Koszt i model rozliczenia
- rodzaj wydawcy: duży portal z działem prawnym czy blog bez kontaktu
- liczba kopii i agregatorów, które trzeba objąć działaniami
- czy wystarczy wniosek, czy potrzebne jest postępowanie sądowe
- zakres równoległych działań w wynikach Google
Wycena zawiera analizę, pisma do wydawców i hostingu, wnioski do Google oraz raport końcowy; opłaty sądowe i honorarium kancelarii podaję osobno. Opisz projekt, a dostaniesz wycenę z zakresem prac rozpisanym na etapy.
Najczęstsze błędy, które widzę
- Dzwonienie do redakcji z żądaniem usunięcia „bo to szkodzi firmie”, bez podstawy prawnej, co zamyka drogę do rozmowy.
- Składanie wniosku o sprostowanie po terminie 21 dni albo w formie, której prawo prasowe nie przewiduje.
- Wysyłanie do Google wniosku o usunięcie całego artykułu z indeksu, podczas gdy RODO pozwala tylko na usunięcie z wyników dla nazwiska.
- Zamawianie dziesiątek artykułów sponsorowanych bez kontekstu, które Google uznaje za słabe sygnały i które nie przebijają silnego portalu.
Kiedy tego nie polecam
- Artykuł jest prawdziwy, aktualny i dotyczy Twojej roli publicznej (prezes spółki giełdowej, polityk, urzędnik) – nie usuniesz go ani nie wyindeksujesz; pracujemy nad kontekstem i pozytywną widocznością.
- Tekst jest recenzją lub felietonem opartym na opiniach, nie faktach – tu lepiej odpowiedzieć własną publikacją niż prowadzić spór o granice krytyki.
- Chodzi o wpis na forum lub komentarz, nie o artykuł – to tańsza i szybsza ścieżka usuwania hejtu.
Pytania i odpowiedzi
Czy można usunąć artykuł z internetu?
W całości rzadko, bo wydawcy chronią archiwa i mają za sobą orzecznictwo. Realne cele to anonimizacja (inicjały zamiast nazwiska), usunięcie zdjęcia, dodanie sprostowania lub adnotacji o wyniku sprawy oraz usunięcie adresu z wyników Google dla nazwiska. Teksty nieprawdziwe lub naruszające prywatność usuwa się częściej, w tym sądownie.
Ile kosztuje usunięcie artykułu?
Zależy od wydawcy, liczby kopii i tego, czy sprawa zakończy się na piśmie, czy w sądzie. Po analizie dostajesz wycenę z rozpisanymi etapami i oceną szans dla każdego wariantu, bo nie ma sensu płacić za pozew, gdy wystarczy wniosek o anonimizację.
Czy mogę żądać sprostowania po roku od publikacji?
Sprostowania prasowego już nie, bo prawo prasowe daje 21 dni od publikacji. Po tym terminie zostają roszczenia z tytułu dóbr osobistych (art. 24 k.c.), w tym żądanie usunięcia skutków naruszenia, oraz prawo do usunięcia danych z art. 17 RODO, jeśli informacja jest nieaktualna lub nadmiarowa.
Jak usunąć artykuł z wyników Google?
Przez formularz Google dotyczący prawa do usunięcia danych na mocy prawa UE, w którym wykazujesz, że informacja jest nieadekwatna, nieaktualna lub nadmierna względem interesu publicznego. Google usuwa wtedy adres z wyników dla zapytań z Twoim nazwiskiem, ale nie z całego indeksu ani ze strony wydawcy.
Czy anonimizacja artykułu wystarczy?
Zwykle tak, jeśli celem jest, żeby tekst nie pojawiał się przy Twoim nazwisku. Po zamianie nazwiska na inicjały proszę Google o odświeżenie strony narzędziem do nieaktualnych treści, a wyniki dla nazwiska przestają go pokazywać. Jeśli w tekście są zdjęcia lub dane firmy, trzeba objąć wnioskiem również je.